Dünya Kanser Günü Etkinliği GTÜ’de Düzenlendi

ORGANÄ°ZASYONDA GTÜ, TÜRKÄ°YE’YÄ° TEMSÄ°L ETTÄ°

Avrupa Nanoteknoloji Teknolojileri Platformu (ETPN)’nun 2013’ten itibaren her yıl düzenlediÄŸi Nano Dünya Kanser Günü (NWCD) etkinliklerinin yerini alan Dünya Kanser Günü, yeni geliÅŸtirilen tüm tıp teknolojilerini bir araya getirecek bir ekosistem inÅŸa eden bir Avrupa Projesi olan NOBEL tarafından organize ediliyor. ETPN genel baÅŸkanı Patrick Boisseau’nun davetiyle Türkiye’yi bu organizasyonda geçen yıllarda olduÄŸu gibi GTÜ temsil ediyor.

Onkoloji alanında geliÅŸtirilen nanoilaç, fotonik, robotik, akıllı cihazlar, biyomalzeme gibi yeni teknolojilerin halk arasında bilinirliÄŸini arttırmayı amaçlayan etkinlikler GTÜ Moleküler Biyoloji ve Genetik Bölümü Amfi Salonu’nda gerçekleÅŸtirildi.

REKTÖR YARDIMCISI COÅžGUN: ‘ÖNCELİĞİMÄ°Z TOPLUMSAL BÄ°LÄ°NCÄ° ARTIRMAK’

GTÜ ÖÄŸretim Üyeleri Prof. Dr. Vefa Ahsen ve Doç. Dr. Ümit Ä°ÅŸci’nin yerel organizatörlüÄŸünü yaptıkları programın açılış konuÅŸmacısı GTÜ Rektör Yardımcısı Prof. Dr. Nilay CoÅŸgun oldu. Kansere karşı tıp teknolojisinin geliÅŸtirdiÄŸi yeniliklerden toplumun haberdar olması için etkinliÄŸin önemli bir fırsat olduÄŸunu ifade ederek konuÅŸmasına baÅŸlayan CoÅŸgun, her yıl milyonlarca ölüme neden olan ve pek çoÄŸu önlenebilir olan bir hastalığa karşı toplumsal bilinci artırmanın kansere karşı mücadelede öncelikleri olduÄŸunu vurguladı.

KANSERÄ°N ÖNLENMESÄ° VE ERKEN TANISINA YÖNELÄ°K YATIRIMLAR ÖNEMLÄ° 

Prof. Dr. CoÅŸgun konuÅŸmasını ÅŸöyle sürdürdü: “Tüm dünyada olduÄŸu gibi ülkemizde de toplum saÄŸlığını tehdit eden, Dünya SaÄŸlık Örgütü’nün 2018 verilerine göre küresel çapta 9.6 milyon kiÅŸinin ölüm nedeni olan kansere karşı artık her zamankinden daha uyumlu ve koordineli bir mücadeleye ihtiyaç vardır.

Dünya Kanser Günü'nde kanserle mücadele etmek, bu konuda farkındalık yaratacak bilgi paylaşımında bulunmak ve mesajlar yaymak, bireyden topluma, sivil toplumdan resmi kuruluÅŸlara kadar herkesin kansere karşı mücadelede üstlenmesi gereken sorumlulukları arasındadır.

maliyeti, kanserin sonuçları ile uÄŸraÅŸmaktan çok daha ucuzdur. Küresel kalkınma çerçevesinde kanserle mücadeleye devam etmemiz, erken ölümlerin önlenmesini ve de hizmete eriÅŸimde eÅŸitsizliklerin giderilmesini saÄŸlayacaktır.”

SANYAL: “YENÄ° Ä°LAÇ GELÄ°ÅžTÄ°RMEDE TABULAR VAR”

Daha sonra SaÄŸlık Bilimi alanında inovatif çalışmalar yürüten RS Research yöneticisi Prof. Dr. Rana Sanyal, etkinliÄŸe canlı video baÄŸlantısıyla katılarak kanser tedavisinde inovatif ilaç geliÅŸtirmeye yönelik çalışmalardan söz etti. Dünya SaÄŸlık Örgütü verilerine göre 2035 yılına kadar kanserin yüzde 70 oranında artacağının öngörüldüÄŸünü ifade eden Sanyal, ilaç üretiminde inovasyonun önemine dikkat çekti. Sanyal, sunumunun devamında ÅŸunları söyledi: “Yeni ilaç geliÅŸtirmenin çok pahalı ve uzun bir süreç olduÄŸu yönünde bir tabu var. Ayrıca Türkiye’de orijinal ilaç geliÅŸtirilemeyeceÄŸi, eÅŸdeÄŸer ilaç üretebilmek için de tek finansman modelinin devletin alım garantisi olduÄŸu da tabu olarak deÄŸerlendiriliyor. Ä°laç inovasyonunu gerçekleÅŸtiren ÅŸirketlere baktığımız zaman küçük ÅŸirketlerin 2007’de yüzde 31 olan oranı 2016’da yüzde 68’e yükselmiÅŸ. Buna paralel olarak ilk 10 büyük ilaç ÅŸirketinin payında azalma görüyoruz. Günümüzde piyasaya sürülen yeni ilaçların yüzde 62’si küçük firmalar tarafından üretilmiÅŸ ilaçlar.”

SAÄžLIK TEKNOLOJÄ°SÄ° PATENT BAÅžVURULARINDA Ä°LK SIRADA

Sonraki konuÅŸmacı Doç. Dr. Fabienne Dumoulin, küresel saÄŸlığı iyileÅŸtirmek için saÄŸlık hizmetlerinde kullanılan teknolojideki son geliÅŸmeleri ele alan bir sunum gerçekleÅŸtirdi. Dünya pazarının yüzde 29’unu oluÅŸturan ve 675 bin çalışanıyla Avrupa’daki patent baÅŸvurularında 1. sırada yer alan SaÄŸlık Teknolojileri alanında yeniliklerin hızla devam ettiÄŸini kaydeden Dumoulin, “DoÄŸrudan kan örneÄŸinden tümör hücresi tespiti, gereksiz biyopsiden kaçınarak deri kanseri tespiti ve geliÅŸtirilme aÅŸamasında olan nefes analiziyle kanser iÅŸaretlerinin tespit edilmesi konularında önemli geliÅŸmeler var. Kemoterapi aÅŸamasında Nano parçacıklarla akıllı ilaç iletimi, Radyoterapide X-ışınlarının yerel olarak güçlendirilmesi gündemde olan diÄŸer geliÅŸmeler. Gelinen noktada ne yazık ki kanser hastalığının yaygınlaÅŸması da söz konusu. 2018 yılında 18 milyon yeni kanser vakası tespit edilirken önümüzdeki 20-40 yıl arasında kanser vakalarında artış görüleceÄŸi öngörülmektedir.” diyerek kanserle mücadelenin önemine deÄŸindi.

KANSERLE MÜCADELEDE ÖNLEYÄ°CÄ° YAKLAÅžIM GEREKÄ°YOR

Daha sonra bir konuÅŸma yapan Türkiye SaÄŸlık Enstitüleri BaÅŸkanlığı (TÜSEB) Kanser Enstitüsü’nden Prof. Dr. Duygu Altınok Dindar, 2014 yılında ülkemize ve insanlığa SaÄŸlık Bilimi ve Teknolojileri alanında bilgi üreterek hizmet amacıyla kurulan TÜSEB ve Kanser Enstitüsü hakkında bilgilendirmeyle sunumuna baÅŸladı. Enstitü’nün; Türkiye Kanser Gen, Biyobanka Ulusal Kanser Ä°lacı, Kanser AraÅŸtırmaları Mükemmeliyet Merkezi gibi projelerinden söz eden Dindar, hastalığın kalıtımsal özellikleri ile kanserle mücadelede dikkat edilmesi gereken hususlara deÄŸinerek ÅŸöyle konuÅŸtu: “Türkiye’de kanser ve kronik hastalıklarını tarama ve önleme projelerinin desteklenmesi gerekiyor. EÄŸer önleyici yaklaşımla bir ÅŸeyleri deÄŸiÅŸtirmeyi baÅŸarırsak hem hastalıkların neden olduÄŸu ekonomik maliyeti düÅŸürüp hem de insanları korumuÅŸ oluyorsunuz. Bir de çevresel karsinojenler çok önemli. YaÅŸadığınız dünya, yediÄŸiniz yemek soluduÄŸunuz hava aslında sizin hastalıklarınızın nedeni. Evet genetik sebeplerimiz var ama genetik yatkınlık tek başına anlam ifade etmiyor. Çünkü siz onu provoke edecek bir sebebe sahip deÄŸilseniz ve saÄŸlıklı bir ortamda yaşıyorsanız bir problem yok demektir. Kamuda, sosyal alanda bu bilinci oluÅŸturmak istiyoruz.” diye konuÅŸarak amaçlarına yönelik yaptıkları çalışmalardan örnekler verdi.

BÄ°YOLOJÄ°K VERÄ°LERDEN ANLAMLI BÄ°LGÄ°LER ELDE EDÄ°LÄ°YOR

Etkinlikte Phi Tech Biyoinformatik Sorumlusu ve GTÜ Dr. ÖÄŸretim Üyesi Tunahan Çakır bir sunum yaparak Yeni Nesil DNA Dizileme, Genom, Ekzom ve Hedefli Dizileme konularında yapılan çalışmalardan söz etti. Tıp ve Biyolojide geçerli yeni yaklaşımlarda da deÄŸinen Çakır özellikle KiÅŸiye Özel Tıp alanında yapılan bilimsel çalışmalardaki artışa dikkat çekti. Çakır son olarak; tıbbi, akademik ve endüstriyel alanlardaki çalışmalarda elde edilen biyolojik verilerin istaistiksel analizi, veri madenciliÄŸi ve makine öÄŸrenmesi ile iÅŸlenerek biyolojik olarak anlamlı bilgilerin çıkarılması konularımda hizmet veren Phi Tech hakkında bilgiler sunarak sunumunu sonlandırdı.

Panel bölümünde konuÅŸmacıların, dinleyicilerden gelen soruları yanıtlamasının ardından etkinlik sona erdi.